O‘SMIRLARDA TASHVISH VA DEPRESSIYA KO‘RSATKICHLARINING O‘SISHI BILAN IJTIMOIY TARMOQLARDAN FOYDALANISH O‘RTASIDAGI KORRELYATSIYA: ILMIY-NAZARIY TAHLIL

Abstract

Annotatsiya. Mazkur maqolada so‘nggi o‘n besh yil ichida rivojlangan va rivojlanayotgan mamlakatlarda o‘smirlar orasida kuzatilayotgan tashvish va depressiya ko‘rsatkichlarining sezilarli o‘sishi ijtimoiy tarmoqlar va mobil qurilmalardan foydalanish intensivligi bilan qanday bog‘liq ekanligi xalqaro ilmiy adabiyotlar asosida tahlil qilinadi. J. Tvenj, A. Orben, A. Pshibilski va J. Haydt kabi tadqiqotchilarning empirik natijalari qiyoslanib, korrelyatsion bog‘liqlikning statistik kuchi, uni vositachi qiluvchi psixologik omillar — uyqu buzilishi, ijtimoiy qiyoslash, kiberbulling va e’tiborni boy berish qo‘rquvi (FOMO) — hamda mavjud metodologik cheklovlar ko‘rib chiqiladi. Tahlil natijalariga ko‘ra, umumiy ekran vaqti bilan ruhiy salomatlik o‘rtasidagi bog‘liqlik statistik jihatdan unchalik katta emas, biroq 10–15 yoshli qizlar kabi ayrim zaif guruhlarda bu ta’sir sezilarli darajada kuchayadi. Maqola yakunida amaliyotchi psixologlar, ta’lim muassasalari va ota-onalar uchun asoslangan tavsiyalar taqdim etiladi.